Słownik

A

  • Analogi LHRH - rodzaj terapii hormonalnej polegający na podawaniu syntetycznie wytwarzanych hormonów, które zaburzają mechanizm, regulujący produkcję testosteronu. Powoduje to obniżenie stężenia tego hormonu w organizmie. Leki z tej grupy są wstrzykiwane pacjentom podskórnie w przednią ścianę brzucha lub domięśniowo w pośladek co 4 lub co 12 tygodni.
  • Androgeny - hormony męskie, m. in. testosteron.
  • Antyandrogeny - leki obniżające stężenie androgenów (m.in. testosteronu) w surowicy krwi.
***

B

  • Biopsja - rodzaj zabiegu diagnostycznego, będącego inwazyjną metodą pobrania materiału biologicznego ze zmienionych chorobowo tkanek w celu wykonania badania histopatologicznego.
  • Biopsja gruboigłowa - badanie diagnostyczne przeprowadzane pod kontrolą USG za pomocą głowicy wprowadzanej do odbytu. Z miejsc podejrzanych o zmianę nowotworową jest pobierana próbka do badania histopatologicznego, które wykrywa komórki nowotworowe oraz określa stopień ich złośliwości.
  • Brachyterapia - nazywana też terapią kontaktową, jest jedną z technik leczenia w radioterapii. Polega na precyzyjnym naświetlaniu guza. W prostacie umieszcza się materiał radioaktywny (najczęściej poprzez założony do guza aplikator – źródło radioterapii lub w postaci ziarenek lub igieł) niszczący komórki nowotworowe. Ziarenka wprowadza się do prostaty przy pomocy igły. Materiał radioaktywny wchodzący w skład ziarenek promieniuje wewnątrz prostaty przez 17 do 35 dni.
***

C

  • Chemioterapia - polega na zastosowaniu u pacjenta określonych zestawów leków cytostatycznych. Ten typ leczenia stosuje się u chorych ze zmianami przerzutowymi do kości.

G

  • Gruczoły nadnerczowe - dwa gruczoły umieszczone ponad nerkami odpowiedzialne za wydzielanie hormonów płciowych, m.in. androgenów.

H

  • Hormony - substancje chemiczne produkowane przez organizm, odpowiedzialne za prawidłowe funkcjonowanie i rozwój komórek.
  • Hormonoterapia - terapia oparta na lekach, które ingerują w gospodarkę hormonalną organizmu. Leczenie hormonalne może także polegać na chirurgicznym usunięciu gruczołu produkującego dany hormon. Celem leczenia hormonalnego jest obniżenie stężenia testosteronu w organizmie, co powoduje zahamowanie rozwoju komórek nowotworowych.
***

I

  • Impotencja - dysfunkcja seksualna występująca u mężczyzn, objawiająca się brakiem erekcji mimo podniecenia seksualnego.
***

L

  • Leczenie paliatywne – postępowanie polegające na zmniejszeniu dolegliwości wywołanych chorobą nowotworową, np. chemioterapia spowalniająca przebieg choroby, łagodzenie bólu wywołanego przez zniszczenia w organizmie wywołane przez nowotwór np. zarówno chemioterapią/ radioterapią czy kompleksowym leczeniem przeciwbólowym, nie zaś na leczeniu samego nowotworu.
  • LH-RH (ang. luteinizing hormone-releasing hormone) - produkowany przez przysadkę mózgową hormon odpowiedzialny za produkcję hormonów płciowych u mężczyzn i kobiet.
***

Ł

  • Łagodny przerost prostaty (BPH) - powiększenie prostaty na skutek zmian hormonalnych, które zaczynają zachodzić w organizmie mężczyzny w wieku 45 – 50 lat. Łagodny przerost nie jest nowotworem, jednak może powodować podobne do niego objawy.
***
  • Nietrzymanie moczu – niekontrolowane oddawanie moczu bez udziału naszej świadomości, bywa ubocznym efektem choroby nowotworowej lub leczenia operacyjnego czy radioterapii
  • Nowotwór - nieprawidłowy podział i rozrost komórek w organizmie. Nowotwory mogą mieć łagodną lub złośliwą postać.
  • Nowotwór złośliwy (rak) - nowotwór posiadający skłonność do odrywania się komórek od miejsca, w którym powstały. Komórki nowotworowe potrafią oddzielić się od rosnącego guza, dotrzeć do naczyń krwionośnych i zawędrować wraz z krwią w odległe miejsce organizmu, gdzie dają początek nowemu guzowi. W przypadku choroby nowotworowej powstanie nowych guzów, tzw. przerzutów, może doprowadzić do śmierci.
***

O

  • Orchiektomia - zabieg chirurgiczny polegający na usunięciu jednego lub obu jąder, kastracja.
***

P

  • PSA (ang. Prostate-Specific Antigen) - specyficzny antygen sterczowy wytwarzany przez komórki nabłonkowe prostaty. Poziom PSA we krwi pomaga w diagnozowaniu zaburzeń funkcjonowania prostaty.
  • Per rectum - badanie prostaty palcem przez odbyt, przeprowadzane przez lekarza urologa. Przy pomocy tej metody można w sposób prosty i bezbolesny dotrzeć do gruczołu i sprawdzić, czy na jego torebce nie ma grudek lub stwardnień.
***

R

  • Radioterapia - metoda leczenia raka prostaty za pomocą naświetlania promieniami jonizującymi, które mogą w 100% zniszczyć niewielki guz. Jest stosowana również w sytuacjach, kiedy nowotwór rozprzestrzenił się poza granice prostaty, jednak w tym przypadku nie ma gwarancji pełnego wyleczenia. Istnieją dwie metody radioterapii: brachyterapia oraz teleradioterapia.
  • Radioterapia konformalna (3D) - umożliwia ograniczenie dawki promieniowania w zdrowych tkankach przy jednoczesnym zwiększeniu dawki w obrębie guza nowotworowego.
  • Radykalna prostatektomia - zabieg chirurgiczny polegający na usunięciu gruczołu prostaty wraz z przyległymi tkankami, np. pęcherzykami nasiennymi.
  • Rezonans magnetyczny (MRI) - nieinwazyjne badanie polegające na uzyskiwaniu szczegółowych obrazów narządów wewnętrznych przeprowadzane przy pomocy magnesu podłączonego do komputera. W leczeniu raka prostaty stanowi uzupełniającą metodę diagnozowania wczesnych przerzutów raka prostaty (przed wystąpieniem objawów klinicznych) do węzłów chłonnych.
***

S

  • Skala Gleasona – pozwala określić „agresywność” raka prostaty w oparciu o wygląd mikroskopowy. Ocena polega na wyborze najczęściej występujących dwóch typów budowy komórki nowotworowej i przypisaniu im punktów od 1 do 5. Po ich dodaniu otrzymujemy wynik od 2 do 10. Wartości poniżej 5 są interpretowane jako nowotwór mniej agresywnego typu, powyżej 7 bardziej agresywnego.
  • Scyntygrafia kości - badanie przeprowadzane w momencie powstania podejrzenia o przerzucie nowotworowym do kości. Scyntygrafia kości polega na dożylnym podaniu odpowiedniego znacznika, a następnie ocenie zmian w kościach przy użyciu specjalnej kamery (detektora).
***

T

  • Teleradioterapia - jest jedną z technik leczenia w radioterapii. Polega na zewnętrznym napromieniowaniu stercza oraz jego okolic. Ta metoda jest stosowana jako leczenie samodzielne lub jako uzupełnienie leczenia operacyjnego.
  • Terapia mieszana - popularna i skuteczna metoda leczenia raka prostaty polegająca na łączeniu terapii antyandrogenami oraz analogami LHRH (tzw. maksymalna blokada androgenowa). W wyniku takiego postępowania dostęp testosteronu do komórek nowotworowych jest całkowicie zablokowany. Terapię rozpoczyna się od 2 tygodniowego stosowania antyandrogenu, a następnie włączany jest analog LHRH.
  • Testosteron - męski hormon płciowy należący do androgenów, produkowany w jądrach. Jest istotny dla fizycznego i psychicznego rozwoju oraz funkcjonowania mężczyzny. Testosteron pobudza rozwój gruczołu krokowego.
***

U

  • Ultrasonografia (USG) - nieinwazyjna metoda diagnostyczna, pozwalająca na uzyskanie obrazu przekroju badanego obiektu.
  • Ultrasonografia przezodbytnicza (TRUS) - badanie pozwalające uwidocznić granice i strukturę wewnętrzną gruczołu krokowego. Obraz gruczołu uzyskuje się po wprowadzeniu głowicy do odbytnicy. Badanie z reguły trwa 5-15 minut i nie wymaga znieczulenia. TRUS pozwala na oszacowanie objętości stercza oraz często identyfikuje zmiany, które mogą sugerować istnienie raka. Największą zaletą TRUS jest wskazanie miejsc, z których należy pobrać wycinki podczas biopsji stercza i odpowiednie ukierunkowanie igły biopsyjnej, przy pomocy której się je pobiera.
  • Urolog - lekarz specjalizujący się w leczeniu zaburzeń układu moczowego u kobiet i mężczyzn, a także systemu rozrodczego u mężczyzn.

Przejdź do:

Zobacz nasz spot reklamowy

Reklama radiowa

Zobacz plakaty

Pionowy:

Poziomy:

Na skróty